| |
|
"Daqliq Qarabaq - Azerbaycan genclerinin gozuyle" Bolumu Bu bolumu e@varliqim yazratmaqi meslehet bildi: son gunler havalarin xarablashmasiyla elaqedar menim virtual menim denize-menize gede bilmir, odur ki, mene qoshularaq komputerimde Internet deryasina bash qoshur, e@mail chaylarinda chimir... Azeri yeni neslin gozunde Daqliq Qarabaq, daha deqiq desek, Ermenistan - Azerbaycan problemi nece ishiqlanri? Bu sualin cavabini evvelce muxtelif yahoo-qruplarda shebekeleshdirilen movqeleri buraya perchimlemekle oyrenmek ve sonradan munasibet bildirmek isteyirik...
Buyurun bir neche movqe - konsepsiyalarla tanish olun... talehasanov@yahoo.com Cox xosuma geldi, sizin bu konsepsiya, amma mence artig gecdir. Bundan sonraAzerbaycan durub bunu elan etse chox qeyri ciddi gorsener dunyada. Demezler bes 15 ildirdediyiniz nedir? Hem de bu son sefer sizin konsepsiyanizin shansini xeyli azaltdi. Size gore Gukasyani separatchidan cox terorist elan etmek lazimdir. Eger Gukasyan terorisdirse niye dovlet resmileri onunla danishiga gedibler? Tale Hasanov Tale salam,70-ci illerin sonuna kimi ABS Pakistani transit kimi istifade ederek Afganistana ve Usma ben Ladene SSRI ile partizan muahribesi aparisin deye yuz milyon dollardan artig silah -sursat vermishdi. Bu sirr deyil ve bunu istenilen ABS resmisi size tesdiq ede biler98-ci ilde ABS yardim gosterdiyi hemin Afganistani ve Usma ben Ladeni terrorda ittiham etdi ve 2001-ci ilde Afganistana herbi mudaxile edib Ben Ladenin bashina 25 milyon dollar pul teyin etdiler.Chox bele numune getirmek olar. Dovlet maragindan vacib hech bir shey yoxdur. Esas odur ki, dovlet ele guclu olsun ki, terroristi de, dostu da, dushmeni de ozu mueyyen etsin, hech kimin teyzigi ile danishiq masasina tehrik olunmasin. Tural K. [www.ngo-az.org] Qarabaq munagishesinin helli uchun yeni konsepsiya. Gunel.Veliyeva@unibank.az Hormetli Tural bey, Konsepsiyaniz cox orijinal ve diqqetelayiqdir. Mence bu fikirlerinizi daha da detallariyla ishleyib butov bir konsepsiya yaratmaginiz dogru olardi. Qarabag munaqishesinin helli ucun (buna eslinde munaqishe yox, ishgal demek lazimdir) beynelxalq qurumlarin bugunedek etdikleri goz qabagindadir. Artiq her sey bellidir, bellidir ki, Qarabagimizi yalniz ozumuz, daxili quvvelerimiz geri qaytara biler. Bunun ucun biz gencler elimizden geleni etmeliyik, yeri gelse silaha sarilib muharibe de etmeliyik. Muasir dovrde “beynelxalq huquq” deyilen anlayish fiksiyadan basqa bir sey deyildir. Bu, sadece olaraq dunyanin hegemon olkelerinin uydurdugu bir oyundur, hansinin ki, shertlerini de hemin hegemon olkeler mueyyen edir. Biz ise bu rejime qarshi cixmamaliyiq, ondan istifade etmeliyik. Nece deyerler, bu dovletlerin “anti-terror” adi altinda eslinde toretdikleri “muharibeler”den maksimum derecede istifade etmeliyik. Inaniram ki, Azerbaycan oz gucunu hele gostermeyib ve o, ozunu dunyaya tanida bilecek. Iqtisadiyyatin inkishafi ile deyil, illerce ishgal altinda olan torpaqlarini geri qaytarmaqla ozunu tanidacaq. Fikirlerinizi bizimle bolushduyunuze gore teshekkur edirem. Hormetle, Gunel Veliyeva From: ngo_az_org@yahoogro ups.com [mailto:ngo_ az_org@yahoogrou ps.com] On Behalf Of Tural KerimliSent: Sunday, July 01, 2007 2:28 PMTo: astudents@yahoogrou ps.comSubject: [www.ngo-az. org] Qarabaq munagishesinin helli uchun yeni konsepsiya. Bu yazishmalar ile elagedar bir neche nefer mene mektub yazarag Qarabag munagishesini hellini nece gorduyumu sorushdu. Ilk once deyim mene gore uzun suren danishiglar ve Qarabagin teref kimi ortaya salinmasinda tehluke nedir? Ermenilerin gozel bilirler ki, beynelxalq huquqa esasen onlar muharibeni uduzublar, butun huquqi aspektler lehimizedir. Ona gore onlar hiyleye el atib bizi "xalg diplomatiyasina tehrik edirler" hardaki butun beynelxalg normalar goyulur kenara. Xalq diplomatiyasi bize faydasi olmayan illerle davam edecek gorushlerden bashga bir shey deyil. Ermeniler bundan nece lazimdir istifade edecekler, birincisi zaman gazanirlar ki, bunula da bizimkilerin yaddashi kutleshir Qarabagi geri isteyenlerin sayi azalir, ermenilerin ise Qarabagda yeri mohkemlenir, ikincisi dunya ictimayetine "siz mudaxile etmeyin biz burda ozumuz Azerbaycanlilar ile anlashirig, baxin gelib gedirik" mesaji vererek ganla, zorakilig ve geddarligla ishgal etdikleri torpaglari danishig ve alver predmetine chevirirler. Buyurun size konkret teklifler. 1. Ermenistani munagisheden teref kimi chixardirig. Neye gore biz bu munagishenin ikinci terefi kimi Ermenistani gosteririk? Ermenistan her vechle ozunu kenara chekib Azerbaycani "Daglig Qarabag Respublikasi" ile uz-uze goymag isteyir. Bundan istifade edib bu munagisheni Azerbaycanin daxili meselesi elan etmeliyik. ATET-in Minsk grupundan imtina edib bu meselenin Azerbaycanin daxili ishi oldugunu elan etmeliyik. 93-cu ilde olkenin cenub bolgesni ayirib musteqil Talish Mugan Respublikasi elan etmek isteyen TMR ile maksimum paraleller getirerib dunya ictimayetine chatdiririg (Alikram Humbetovda ozunu Gukasyan kimi prezident elan etmishdi, bayragi, himni ve herbi birleshmeleri var idi, amma Azerbaycan hokumeti separatchilar ile danishiga girmeyerek derhal herbi emeliyyatlar kechirib oz erazi butovluyunu berpa etdi. Qarabagin Ermenistan deyil, Azerbaycan vetendashlari olan milliyetce ermeni teroristleri terefinden herb ve terror gucu ile nezarete goturulduyunu beynelxag ictimayyete elan edirik. 2. PR mashinlarimizi ishe salib anti terror emeliyyatlari uchun psixoloji zeminler yaradirig. PR mashinlarini ishe salib hech bir dovlet terefinden nezaret olunmayan bu erazilerde Avropanin en boyuk terrorchu dushergelerinin, narkotik maddeler ve insan alveri uchun Avropaya en boyuk dehlizlerden biri kimi teblig edirik. Ermenistani ve ermeni diasporasini maliyyeleshdirenler i terrora destek verenler kimi dunyaya tanitdirmag uchun ciddi tebligat aparirig. "Qarabag Respulikasini" maksimum Afganistandaki Taliban rejimi kimi her an terror ixrac ede bilecek tehluke kimi dunyaya tanitdiririg. PR mashini seher-axsham Bakida yashayan 30 minlik Ermeni icmasinin numayendlerini Azerbaycan hokumetine qarshi chixmish ermeni terrorchularini pisleyen intevyularini bir neche dilde efire verir. Azerbaycan erezisinde yashayan diger milli azliglar (yahudiler, tatlar, lezgiler) Azerbaycan hokumetinin 1995-ci ilin 12 Dekabr tarixinde ratifikasiya etdiyi milli azliglara dair konvensiyanin ugurulu icrasina dair elmi praktik konfranslar kechirir (Avropa birliyinin uzvu olan Latviya hech bu konvensiyan ratifikasiya etmeyib). Ermeniler daxil butun milli azliglarin Azerbaycanda beraber huquqlu vetendash kimi yashamasini butun dunyaya gosteririk (radioda azliglarin dillerinde verilishler ve.s.) 3. Transxezer enerji kemerleri. Rusiyanin enerji shantajlarindan bezmish ve Transxezer, Nabluko vs.s kimi yeni enerji kemerlerine umid besleyen Qerb olkelerinin qarshisinda sermeye qoyduglari enerji kemerlerinin terrorchularin hucumuna meruz gala bileceyi ile tehdid edib Azerbaycana anti terror emeliyyatlarinda destek vermelerini teleb edirik. Bu enerji xetlerine gisgancliga yanashan Rusiyanin Qarabagdaki ermeni teroristlerinin vasitesi ile her an BTC-ye ve diger enerji kemerlerine hucum ede bileceklerine dair Qerb olkelerinin diggetine chatdiririg. Digget edin PKK her cur terrora el atir, amma bir defe de olsun Turkiyedeki enerji kemerlerine hucum etmeyib, chunki bu Qerb uchun ehemiyyetli ve hessas meseledir. BTC-ye dair anlashmalarin imzalanmasindan derhal sonra 15 fevral 1999-ci ilde Kenyada Mossad terefinden Abdullah Ocalanin hebs edilib Turkiyeye tehvil verilmesi buna numune ola biler. 4. Konkret addimlar merhelesi. Dunyada hech bir dovletin terrorchular ile danishig aparmadigini, erazisinde terrorla meshgul olan shexslerin neyin bahasina olursa olsun zerersizleshdirmesi ne dair bashga olkelerin tecrubesini bayrag tutub Qarabaga nezaret eden terrorchu birleshmelerine ultimatum verib orada yashayan ermeniler arasinda xaos, gorxu yaradib, daxili migrasiyalara sebeb olurug. Bunula da onusuzda gergin igdisadiyyati olan Emrnenistanda daxili gerginliyi bir az da artiririg. Azerbaycanin Efganistan ve Iragdaki anti terror koalisiya guvvelerine veridyi analoji desteyi teleb edib Qarabagda ABS, en boyuk herbi mutefigimiz olan Pakistan, Turkiye ve diger NATO olkelerinin herbi desteyi ile anti-terror emeliyyatlari adi ile torpaglarin azad olunmasina bashlayirig. 5.Rusiya faktoru. Qarabag munagishesinin hellinde bu modele kechsek Rusiya chox teyzig ede bilmeyecek, chunki eyni anti-terror emeliyyatini ozu Chechenistanda aparir. Anti terror emeliyyati ABS-a imkan verdi ki, Rusiyanin gozu onunde Orta Asiyada herbi bazalarini yerleshdirsin. En vacibi ise Rusiya xovunu uzaglashdirmag lazimdir. Kichik dovlet olan Gurcustan butun milli maraglarini ortaya goyub Rusiya herbi bazalarini oz erazisinden chixartdira bildi, Rusiya ne ede bildi Qerbin Gurcustana desteyi garshsinda? Rusiya ile balans gozlemeyimiz bize indiye kimi ne fayda verib? Azerbaycanlilarin doyule - doyule Moskvada yashamasindan bashga? 6. Muharibeden sonra. Qarabag ve etraf rayonlar azad olundugdan sonra Ermenistan dovletini ve diasporaya destek veren xaricde yashayan varli ermenileri terroru desteklediklerine gore beynelxag mehkemelerde surundurub Qarabag munagishesi zamani deymish kulli migdarda maddi ve menevi ziyanlarin tezminatlarini teleb edirik. Azad olunmush erazilerde infrastrukturlari bu tezminatlar ve xarici yardimin hesabina berpa edirik. Yekun. Biz hele deyirik herb yolu ile azad edek, XXI esrde ne qeder haqli olursan ol, ele de asan deyil bashga xalga savash elan etmek, dunya artig yorulub bundan. Halbuki butun dunyani bezdiren terrora qarshi mubarize adi ile anti-terror emeliyyatlari kechirib beynelxag destek alma bilerik. Bunlari men hele bele telesik yazdim, maragli shexs olsa birlikde bu haqda beynelxalg huquq ve tecrubeye esaslanan chox detalli konseptual bir sened hazirlamag olar. Hormetle Tural Kerimli Rashad Shirinov <rashadshirinov@ yahoo.com> wrote: Ezizlerim, Aramizda qerarvericilere cox yaxin insanlar olmadiginagore (ve yaxud olub seslerini cixartmadigina gore:)biz yuksek seviyyede verilmis qerarin icraatinintezahurune fikir bildiririk. Bu Polad Bulbuloglunun qerari ve movqeyi deyil. BuAzerbaycan hokumetinin movqeyidir. Eslinde hokumetinher gorduyu ise muxalif olmaq zovqunden qacmagacalissaq, hesab edirem ki, "bestekar, manis ve yazar desantinin" (terif Zamin Haciya aiddir)Shushaya,Xankendine ve Yerevana getmeyi bezilerimizin dusunduyukimi "tehlukeli addim" deyil. Tam tersi, sulh ucun yeni yollarin aranmasinda hec birproblem gormurem ve evvel-axir Ermenistan veAzerbaycan bir yerde yasamagi qebul edib yasayacaqlar.Bu inkisafin ve demokratiklesmenin getirdiyi birqanunauygunluqdur: hec bir inkisaf etmis ve demokratikolke cutluyu muasir zamanda uzun muddet bir-birinenifret, kin ve dusmencilik besleye bilmir. Tebii ki,hemise yaralar qalacaq ve tokulen qan yaddancixmayacaq hec vaxt, amma bize en yaxin qardas olkemizolan Turkiyeye baxin. Turkun Yunandan boyuk dusmaniyox idi vaxtile, amma umummilli meqsedler namine beziguzestlere getmek qerari verildi zamaninda. Cetin olsa da bir sheyi basha dusmeliyik,Azerbaycanimizin inkisafi, Qafqazin umumi inkisafi vebolgede sulh ile six elaqelidir. Guzestlere getmek,teslim olmaq deyil. Kecen defe de yazdigim kimi,"bazarlasmagi" bacaran milletler tarix boyu ireligedibler. Kusmekle, hede-qorxu gelmekle ve yaqorxmaqla isler getmez. Daha agilli, mudrik veorijinal yanasmalar sergilemek daha agilli insanlarinve milletlerin xususiyyetidir. Men hec de sosial transformasiya neticesinde xalqlarinseher oyanib bir-birine ashiq olacagina inanacaq qedersadelovh deyilem. Sadece, her zaman danisdigimiz"ferqli dusunce"nin tezahurunu gorebilirik. "Ferqlidusunce", "Azad Dusunce" ve s. "letif" kelimeler hecde "semadan" goturulmeyib ve bezen biz bu mefhumlariidealize edirik. "Ferqli dusunce" cox besit ve sadebir anlayisdir: Bulbuloglunun Shushaya getmeyi, elecede Arzu Abdullayevanin, Eynulla FetullayevinXankendine getmeyi "ferqli dusuncenin" gostericisidir. Beynelxalq munasibetler bizim agiz dolusu danisdigimiz"unsiyyet" uzerinde qurulub. Bu unsiyyet hem gucuzerinde (realism) hem de ki "ishbirliyi" (idealism,liberalism ve s. buna benzer "ism"ler) uzerinde qurulabiler. Gorunduyu kimi, Azerbaycan hokumeti birincidenikinciye yumshaq donus xettindedir. Ve hesab edirem kiburada bir qanunauygunluq var. Paradoksal olsa da,milli maraqlarin telebi bezen emosional mustevidenuzaqlasmagi teleb edir. Sadece, meselelerden biri menim ucun qaranliq qalir:Niye Rusiya? Dostum Xedice de bu suali cixarmisdimuzakireye. Bilmirem, burda "conspiracy" axtarmaqlazimdir mi, amma maraqli sualdi. Muzakirelerin davami arzusuyla, Rashad P.S. Hech kimin muellif haqlari pozulmur…
|
|